Vanina Vanini jest rzymską arystokratką, „czarnowłosą dziewczyną o płomiennym spojrzeniu”, która gardzi nieśmiałymi i małodusznymi młodymi ludźmi ze swojego kręgu, lecz bezinteresownie zakochuje się w młodym karbonariuszu, którego odwaga i gotowość, by zginąć za wyzwolenie Włoch spod panowania Austriaków, odpowiadają jej namiętności i dumie. W obliczu konieczności złożenia ofiary na rzecz obowiązku Vanina i Pietro, niczym postacie z klasycznej literatury, muszą wybrać między lojalnością wobec ojczyzny a wiernością własnym uczuciom — taki jest wybór, jaki stawia przed nimi los. Vanina wybiera miłość; aby ocalić Pietro, wydaje policji pozostałych członków kierowanej przez niego Ventę.