Po arabsku „mameluk” oznacza białego niewolnika, jeńca. W Egipcie nazwą tą określano jeńców wojennych sprzedanych w niewolę z Gruzji i innych krajów Kaukazu. Akcja tego dramatu rozpoczyna się w Gruzji pod koniec XVIII wieku. Dwaj przyjaciele zostają porwani i sprzedani w niewolę. Jeden trafia do Egiptu, drugi – do Wenecji. Po latach spotykają się przy starożytnych piramidach, na pustyni, gdzie toczy się bitwa między wojskami Bonapartego a wojskami Alego-beja, władcy Egiptu. W walce z francuskim oficerem Mameluk rani go. Spadając z konia na piasek, oficer wykrzykuje po gruzińsku: „Vai, nana!” („Och, matko!”). Wtedy Mameluk rozpoznaje w nim towarzysza zabaw z dzieciństwa.